Take a fresh look at your lifestyle.

Ütopya Nedir? Distopya İle Arasındaki Farklar

0

Yazı İçerisindeki Konular (Konuya Geçmek İçin Okumak İstediğiniz Başlığa Tıklayınız.)

Daha çok edebi eserleri tanımlamak için kullanılan ütopya sözcüğü her geçen gün günlük kullanımda da kendine daha sağlam bir yer bulmaktadır.  Bu durumun bir sonucu olarak insan artık tarayıcı sitelerinde Ütopya Nedir? Sorusunun cevabını aramaktadır.

Ütopya kelimesi sözlük anlamı olarak olması gereken toplum düzenidir. Bu konu aslında felsefe biliminin bir alt dalı olarak da incelenebilmektedir. Modern yazarlar ya da Antik Yunan felsefesi filozofları ütopya konusu üzerinde hatırı sayılır bir şekilde durmuşlardır.  Durum böyle olunca ütopya konulu eserler okuyucular tarafından ilgiyle karşılanmakta ve severek okunmaktadır.

Bu durum da ütopya konusunun daha çok araştırılmasına ve üzerinde çalışılmasına ortam hazırlamaktadır.

Felsefi Açıdan Ütopya Nedir?

Felsefi açıdan ütopya nedir?

Felsefe genel olarak üzerinde düşünülmesi gereken konuları işlemekte ve bu konuları irdelemektedir. Felsefi açıdan ütopya ise yaşanılan zaman diliminde dünyanın hiçbir yerinde var olmayan ancak gelecekte var olması gereken toplum düzenini ifade etmektedir.

ütopyanın felsefi açıdan örnekleri
felsefi açıdan ütopya

Felsefeye konu olan ütopyalar genellikle yaşanılan zamanda uygulanması çok zor hatta imkânsız olan ancak insan hakları açısından uygulanması gereken siyasi ve toplumsal düzeni kapsar.

Ütopya kelimesinin kökeni de felsefi kaynaklıdır. Ütopya Türkçeye Antik Yunancadan geçmiştir. Antik Yunancada var olmayan yer anlamına gelmektedir.  Böylelikle Antik Yunan site devlerinde ütopyanın olanı değil de olması gerekeni incelediği sonucunu rahatlıkla çıkarabiliriz.  Ancak günümüzde ütopya yazıları hayali dünyalara işaret etmektedir.

Ütopya Örnekleri

Yazımızın başlangıcında tanımını yaptığımız üzere ütopya aslında iki bölümde incelenmelidir ve örnekleri de bu iki bölümde farklılaşabilmektedir. Birinci tip örnekler Antik Yunan filozoflarının sunmuş olduğu örneklerdir. İkinci tip Ütopya Örnekleri ise modern zaman düşünür ve yazarlarının yayımladığı ütopyalardır.

Şimdi sizlerle maddeler halinde birkaç ütopya örneğine göz atacağız:

  • Platon’un Ütopyası: Platon’un ütopyasında devlet, kendi kendine yetemeyen bireylerin iradeleriyle oluşturulmuş bir kurumdur. Bu vesile ile devlet yurttaşların hayatlarına karışamaz ve onlar adına karar alamaz. Platon’un ütopyasındaki en can alıcı nokta ise Antik dönemde yaşamış olmasına rağmen demokratik öğelere yer vermesidir.
  • Thomas More’un Ütopyası: Günümüzde ütopya kelimesini oluşmasını sağlayan en önemli yazarlardan bir tanesi de Thomas More’dur Ütopya adında bir de eseri bulunan ünlü yazar olması gereken toplum düzenini bu kitabında anlatmıştır. Yaşadığı dönemin İngiltere’sini kitabında eleştiren yazar sınıf farklılıklarının bulunmadığı ve herkesin eşit haklara sahip olduğu bir devlet düzeni tasarlamıştır.
  • Tommaso Campenalla’nın Ütopyası: Orta Çağ Avrupa’sında yaşamış olan bu yazar günümüzde bile popülerliğini koruyan Güneş Ülkesi isimli ütopya eserinin yazarıdır. Usta yazar ütopya örneği olarak yayımladığı bu eserinde çocukların diledikleri her şeyi yapabildikleri bir düzen kurgulamıştır ve bu düzende mutsuz herhangi bir birey yoktur.

Ütopik Düşünce Nedir?

Ütopya nedir sorusunun cevabını artık öğrendiğimize göre Ütopik düşünce hakkında bilgiler verelim.

Ütopik düşünce esas olarak yaşanılmak istenen yeri temel almaktadır. Filozoflar, düşünürler ya da yazarlar kendi ideallerine ait yaşam alanlarını hayali bir yer olan ütopyalarına taşımaktadırlar.  Bu yaşam alanlarında filozofların düşüncelerinin ürünü olan toplumsal düzen kuralları geçerli olmaktadır.

Kimi filozoflar ütopyalarında siyasal özgürlük yaratırken kimileri de sınıfsal eşitliği yaratmaktadır. Ütopik düşünce nedir soruna verilebilecek sabit bir yanıtın olmayışı da bu durumdan kaynaklanmaktadır.

Ütopik düşünce nedir sorusuna kabaca bir yanıt verecek olursak; filozoflar tarafından yaşanılan dönemin hayat biçimi, siyasal düzeni, toplumsa yapısı vb. gibi beğenilmeyen özelliklerin kabul edilmediği hayali yaşam alanı oluşturma çabası yanıtı verilebilir.  Bu yaşam alanında kuralları filozofun kendisi koyar ve esas olarak kural hiçbir kuralın olmamasıdır.

Distopya ve Ütopya Nedir?

Yazımızın önceki bölümlerinde açıkladığımız ütopya kavramının tam tersi de Distopya kavramıdır. Distopya demek hayali bir yerde oluşturulan olumsuz durumları anlatmaktır.

distopya nedir
distopya örneği

Yani bu kavram ütopyanın tam tersidir. Nasıl ki ütopyada olması gereken ve harika bir yer tanımlanıyor ise Distopyada da kesinlikle olmaması gereken bir yaşam tarzı anlatılmaktadır.

Bilinen en ünlü Distopya örneği George Orwell’ın 1984 isimli şaheseridir. Bu eserde yazar gelecekte teknolojinin de yardımıyla yaşanılmaz yere gelen dünyayı anlatmaktadır. Yöneticiler yönetilenlerin bütün hayat alanlarına karışmakta ve onları yönlendirmeye çalışmaktadır.

Üstelik bunları zor kullanarak gerçekleştirmeye çalışmaktadır.  Buradan da anlaşılacağı üzere Distopya ve ütopya kavramları birbirlerine tamamıyla zıt iki kavramdır. Bu kavramlar henüz gerçek olmayan ancak gerçekleşmesi istek dahilinde olan şeyleri tanımlamaktadır.

Ütopya nedir adlı içeriğimizi beğendiyseniz eğer, bir diğer içeriğimiz olan Epistemoloji Nedir? Kavramları Hakkında Bilgiler adlı yazımızı da mutlaka okumalısınız.

Cevap bırakın

E-posta adresiniz yayımlanmayacak.

Sitemizden en iyi şekilde faydalanabilmeniz için çerezler kullanılmaktadır. Bu siteye giriş yaparak çerez kullanımını kabul etmiş sayılıyorsunuz. Kabul et